Teori etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Teori etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

9 Nisan 2015 Perşembe

BU KAVGA CUMHURİYET KAVGASI

 
 
Senelerce el atılmadığından kütüphanenin alt katlarında tozlanıp duranlardan da olsa kitaplarından vazgeçmekte zorlananlardanım.
 
Beklenmedik zamanlarda elinize alıp karıştırdığınızda beklenmedik kapılar açabiliyorlar.
 
Geçtiğimiz hafta içinde, zamanında edindiğim cogito dergilerini ve aynı dönemde, 90’lı yıllarda, gene Yapı Kredi Yayınları’ndan çıkan, “entelektüel” camiada pek revaçta olan bir takım “postmodern” kitapları karıştırdım.
 
Cogito’nun birinci sayısı Laiklik’e ayrılmış.
 
Ben yazarlara bakıyorum, Nuray Mert, Ali Bulaç, Murat Belge; televizyon ölülerimizi sayıyor Berkin, Özgecan, Nuh...
 
“Elit” bir yayınevi, cumhuriyetçi “elitizmine” ve cumhuriyetçi “laiklik” anlayışına saldırıyor; “halk için” diyor, “halk için demokrasi”...
 
Elimi attığım kitaplardan biri, Alain Touraine’in Demokrasi Nedir? adlı kitabı; 97’de basılmış.
 
Légion d’honneur’lü postmodern sosyolog Touraine anlatıyor:
 
“Modern demokrasi düşüncesinin oluşumu, modern cumhuriyetçi devlet imgesini bozma düşüncesiyle uyuşmuştur.”
 
Çeviri biraz tuhaf ama Touraine cumhuriyet nefreti konusunda da, demokrasi sevdası konumunda da kuşkuya yer bırakmıyor.
 
Özetleyerek aktarıyorum:
 
Cumhuriyet tahakkümcü ve demokrasi özgürlükçü; cumhuriyetin simge ülkesi Fransa ve demokrasininki İngiltere; cumhuriyetin simge devrimi Fransız Devrimi ve demokrasininki 1688, “Şanlı” ya da “Kansız” Devrim; cumhuriyetin simge filozofu Rousseau ve demokrasininki Locke; cumhuriyetin temel değeri halk egemenliği/kamu çıkarı ve demokrasininki insan hakları; cumhuriyet tepeden inmeci ve demokrasi “taban”cı; cumhuriyet usçu ve demokrasi özgürlükçü.
 
Fransız Devrimi’ni fazla “şiddetli ve baskıcı” bulan Touraine’in, temsili demokrasinin oligarşi’den başka bir şey olmadığını savunan Rousseau’yu beğenmemesinde şaşılacak bir yan bulunmuyor. Ancak, kulağa ne kadar absürd gelse de, kamu haklarının güvence altına alınmasını birey üzerinde bir tahakküm mekanizması olarak görmesine de şaşırmamak gerekiyor.
 
Burjuvazinin “devlet karşısında insanı savunma” masalı ile önümüze getirdiği koca “insan hakları” literatürü de, eninde sonunda aynı temel üstüne kurulmuştur.
 
Touraine’in Locke sevdasıyla da uyumlu olarak, örneğin bir Çırağan Sarayı’nın kamuya açık bir müze ya da kütüphane değil de özel mülk olması “insan hakları”na uygun ve “kamu haklarını” açıkça ihlaldir. Touraine’in cumhuriyete özgü temel değerler olarak saydığı usçuluğu ve kamu çıkarını tutarlı bir şekilde izlediğimizde, Touraine’in güzide “insanı” Çırağan Sarayı’nı özel mülkü kılmaktan mahrum olacaktır.
 
Benzer bir durum cogito’nun Laiklik sayısında “insan haklarını” büyük bir heyecanla savunan Mert, Bulaç ve Belge için de geçerlidir.
 
Usçulukta ve kamu çıkarında tutarlılık, laikliği beraberinde getirir ve yedi yaşında İmam-Hatip’e verilmiş babanın kızını kapama “özgürlüğünü” ihlal eder.
 
Öyleyse kahrolsun cumhuriyetçi, usçu, dayatmacı tahakküm!
 
***
 
90’lı yıllar üniversite yıllarımdı; özel üniversitelerin sosyoloji bölümleri dışında bir heyecan yaratmayan cehalet yumağı postmodern sosyoloji ile Batı’da “sol damgalı” hangi gerici düşünce çıksa başçevirmenliğine soyunan Murat Belge’nin cumhuriyete ve cumhuriyetçiliğe açtığı savaş çoğumuzu ilgilendirmiyordu.
 
Öte yandan, bizler, bunu 90’lı yılların solcu öğrencileri anlamında söylüyorum, içinde yaşadığımız cumhuriyette, Touraine’i pek korkutan kamuculuğu, eşitçiliği ve usçuluğu görmüyorduk.
Dünyanın dört bir yanında, burjuvazi elinde cumhuriyet, kendi temel değerlerine ihanet etmiş, “halk egemenliği”nden olabildiğine uzaklaşmıştı.
 
Türkiye Cumhuriyeti’nden geriye kalan ise “Evren cumhuriyeti”, belki daha doğru bir tabir ile “Özalistan” idi; Diyarbakır cezaevi ve Sivas katliamıydı; yükselen Kürt hareketinin dilinde adı “TeCe” oldu.
 
***
 
Çok değil, bir sene öncesine kadar ise bu kez cumhuriyet kurumlarının binalarından “T.C.” tabelaları indirilmeye başladı. Ancak, indirilen Diyarbakır cezaevleri değildi; Sivas katliamını yapanlar hiç değildi. İndirilen ya da sökülmek istenen, cumhuriyette Touraine’in gördüğüydü.
 
Alkışlayanlar, ya da bıyık altından gülenler, bunu alkışlamaktadır.
 
Alkışları, tabelaları indirenlerin Sivas alkışlarına karışmaktadır.
 
***
 
Pek yakın tarihimizin hikayesidir. Belgeli Muratlar üzerinden de izleyebiliyoruz.
 
Ergenekon’da “darbeciler” yargılanmadı; hedefte “TeCe” de yoktu; hedefte cumhuriyet vardı. “Solcusundan”, Kürt siyasetine ve liberaline, kendisine muhalif diyen bir kesim, CHP’yi, AKP’den çok baş düşman ilan ettiğinde, hedefte faşizm yoktu; hedefte cumhuriyet vardı.
 
Ne zaman ki altı okun esamesi dahi okunmaz duruma geldi, Belgeliler CHP yanında yerini aldı.
 
***
 
Evren’in çocuklarının, Özalistan ile, TeCe ile, faşizm ile hiçbir kavgası yok; laiklik ile var.
 
AKP’nin ve tekellerin kamu haklarının son kırıntısına kadar çiğnenmesiyle hiçbir kavgası yok; ancak çiğneyebilmek için cumhuriyetçi reflekslerin silinmesine ihtiyacı var.
 
Tekellerin Kürt emekçilerinin sömürülmesiyle, Kürt hareketinde emekten ve anti-emperyalizmden yana damarın ezilmesi ile hiçbir kavgası yok; Kürt sorununun emperyalizm lehine “çözülmesine” karşı çıkanlar, “Tam bağımsız Türkiye” diyenler ile var. Arap Baharı’nda da gördüğümüz gibi tekellerin sevdiği tek “azınlıklar”, söz konusu ulus-devleti istediği gibi yönetebilmede araç olarak kullanabilecekleri azınlıklar.
 
***
 
Kürt siyasi hareketi, bu ülkenin cumhuriyetçileri tarafından kabul görmüyorsa, bunun - istisnaları kuşkusuz olsa da genel planda - Ekmeleddinli cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Demirtaş’ın aldığı oyların da gösterdiği gibi, “Kürtlük”le bir ilgisi bulunmuyor.
 
Kürt siyasi hareketinin, simgesini Diyarbakır cezaevinde bulan “TeCe” ile cumhuriyeti, kimi zaman açıkça bilinçli olarak, karıştırmasından ve hem içeride hem de dışarıda cumhuriyet düşmanları ile birlikte saf tutmada hiçbir beis görmemesinden kaynaklanıyor.
 
Hiçbir cumhuriyetçiye, cumhuriyet kavgasını cumhuriyet düşmanlığı yapanlarla vermeye ikna edemezsiniz.
AKP’nin IŞİD’e verdiği desteğe karşı tüm cumhuriyetçiler sokağa dökülebilir ama Türkiye’de laiklik kavgasına girmekte açıkça ayak direyenlerin, Türkiye’nin anayasasını ve geleceğini kendi pazarlıklarına meze etmeye çalışanların, Kobani’de Amerika ve Barzani ile verilen savaşa “laiklik” adına destek çağrısının samimiyetine hiçbir cumhuriyetçi inanmaz.
 
Maddenin yasasıdır ve bükemezsiniz.
 
***
 
Bu kavga cumhuriyet kavgası. 90’lı yıllardaki Yapı Kredi Yayınları’nda cumhuriyete ve cumhuriyetçiliğe saldırılması yalnızca küçük bir örnek.
 
Dine özgürlükçülüğün cilvesi; 90’lı yıllarda YKY’nin başındaki Enis Batur, banka yönetimi “yandaşların” eline geçtiğinde görevinden alındı.
 
Ancak, Batur’un ödediği bedel, tablonun bütünüyle karşılaştırıldığında, pek küçüktür.
 
Tarih, burjuvazinin cumhuriyete ihanetini bugün kanla yazmış bulunuyor.
 
Ve tarih, emperyalizmin insana hınç duyan bir islama boğduğu bu topraklarda, solundan korkan bir cumhuriyetin artık yaşama şansı kalmadığını; halkların cumhuriyetten başka bir geleceği olmadığını gene kanla gösteriyor.
 
Adına “demokrasi” densin, “çözüm” densin, “barış” densin, cumhuriyet düşmanlığı cumhuriyet düşmanlığıdır.
Halkların geleceğine de kardeşliğine de çekilmiş silahtır.
 
Cumhuriyet düşmanlığı Berkin’in, Özgecan’ın, Nuh’un, Kübra’nın, Hüsne’nin katlidir.
 
Bu kavga cumhuriyet kavgası...

Deniz Hakan
İlerihaber, 21 Şubat 2014
denizhakan@ilerihaber.org

19 Eylül 2014 Cuma

Sosyal demokrasinin acıklı hikâyesi

 
Devrimcilerin tarihi, bir anlamda Sosyal Demokratlarla mücadele tarihidir.

MARX’TAN LENİN’E SOSYAL DEMOKRATLARLA MÜCADELE

Marx 1875 yılında Alman Sosyal Demokrat Partisi’ne yazdığı mektupta (Gotha Programının Eleştirisi) sandığı kutsayanlara karşı sınıf savaşımının önemini anlatıyor, devlete ilişkin kabullerini yineliyor ve en önemlisi Lassalle hattına işçi sınıfının bir sınıf olarak kendi ülkesinde örgütlenmesi gerektiğini, savaşımın sahnesinin başka yerde olamayacağını hatırlatıyordu. Oysa sosyal demokrat yönelim programdaki yaldızlı enternasyonalizm laflarına rağmen gerçekte serbest piyasanın gerisine denk düşmüştü.

Lenin ise emperyalizm çağının devrimcisi olarak sosyal demokrasinin kapitalizm ve sosyalizm arasındaki denge sistemi olmadığını görüyordu. Gerçekten de sosyal demokratlar, Batı Avrupa’nın kendi sınıf çelişkilerini Asya’ya kaydırıp bu sayede kendi ülkelerinin kamuoyunu tahkim ettiklerini görmüyor bir başka deyişle;  emperyalizm olgusunu tutarlı biçimde kabul etmiyorlardı. Kabul etselerdi önlerinde mazlum ülkelerle dayanışma ödevini bulacaklardı fakat sosyal demokratlar Engels’in değindiği gibi kendi işçi sınıfını burjuvalaştırdı ve kurtuluş savaşı veren milletlerin kanına ortak oldu.

ERGENEKON TERTİBİ NASIL DEVAM EDİYOR?

Bizim coğrafyamızda ise sosyal demokrasinin bu zehirli iksiri, emperyalizmi teorinin griliğinde değil, bizzat muharebelerin kan deryasında tecrübe eden geleneğin reddinde vücut buldu. Öyle ki sosyal demokrasinin Türkiye şubesi geçtiğimiz birkaç yıl içinde Libya’ya NATO müdahalesini doğal karşıladı, ABD ziyareti öncesi vekillerine Kürecik eylemlerine gitmeyi yasakladı ve 17 Aralık ertesinde soluğu Amerikan büyükelçiliğinde aldı. Nihayetinde lügatinde emperyalizm olmayanların ulusalcılığa yaklaşımını da üzülerek söylemeliyiz ki bizi şaşırtmadı. Ergenekon tertibinin ana sloganı olan “ulusalcı dalgayı aşmak” CHP içerisinde parola ediniliyorsa bu tarihin oyunu değil, adım adım tanıklık ettiğimiz dönüşümünün son durağıdır. Diyebiliriz ki Ergenekon sadece hapishanelerin boşalması ile sonlanmıyor. Ergenekon bugün fikirsel anlamda devam ediyor ve meselenin özü kelepçeden ziyade buraya dayanmaktadır.

İNDİRGEMECİ DEMOKRASİNİN HEZİMETİ

Sosyal demokratların yaşattıkları hezimetler elbette yukarıda saydıklarımızla sınırlı kalmadı. Dünya analizlerinde emperyalizm olgusuna yer vermedikleri için iktidar perspektiflerini de kaybettiler ve nihayetinde dünya ölçeğinde liberalizme teslim oldular. Bu teslimiyet korumacılıktan kaçınmayı tavsiye eden ekonomi kararları ile 1996 New York toplantısında tescillendi. Aslında kıymeti kendinden menkul bu tavsiye, 1929 ekonomik krizinden sonra benimsenen “refah devleti” ilkesinin de reddiydi. Kabaca formüle edecek olursak sosyal demokratlar kendilerini aşarak değil aksine inkâr ederek bugünlere geldiler. 

 Ülkemizde ise sosyal demokrasinin şubesi demokrasiyi parlamentoya indirgeyip toplumun sosyolojisini sandığa hapsetmekle iktidar perspektifini kaybetmeye başladı. Nihayetinde bu indirgemeci demokratlık son bir senede göreceğimiz üzere ilkesiz birlikteliklere bel bağlamaktan kaçınmadı. Cumhurbaşkanlığı seçiminde olduğu gibi ittifaka dâhil olan parti-kurum sayısı arttıkça niteliğin de doğru orantılı olarak artacağını bekleyen bu çocuksu formülasyon, nihayetinde CHP’yi seçim döneminde iş tuttukları BBP seviyesine kadar geriletti ve seçmende karşılığını bulamadı. Sıkça konuştuğumuz boykot oranları da bu minvalde okunursa kanımca ufuk açacaktır. Aslını besleyen taklit politikası, sistem partilerinin birbirine benzemesi, farkların silikleşmesi kimlerin neden sandığa tıpış tıpış gitmediğini yeterince açıklar.

Sosyal demokratlara tutarlı olarak ilk eleştiri metinlerinden birini yazan Marx yazımızın başında andığımız mektubunu  “Dixi et  salvavi animam meam” diyerek bitiriyordu. Türkçeye “ söyledim ve ruhumu kurtardım” şeklinde çevrilen bu Latince deyim sosyal demokrasiye dümen kıran dürüst devrimcilere uyarı niteliği taşımaktaydı. Kökeni Eski Ahit’e kadar uzanan referans dürüst insanların dostlarını uyarması gerektiğini aksi takdirde felaketten sorumlu olacaklarını vaaz etmekteydi.  Bugün de devrimcilerin eleştirileri bu niyetin ötesinde görülmemelidir.  Dolayısıyla söylediklerimiz ruhumuzu kurtarmak ya da siyaseten CHP’de ikbal arayanların günah çıkarmalarına vesile olmak için değil. Niyetimiz CHP’ye gönül vermiş arkadaşlara, İhsanoğlu’na mahkûm edilmişlere ya da Bekâroğulları ile Altı Ok’u yorumlamayı kendine zul kabul edenlere bir başka seçeneğin daha var olduğunu göstermektir. Bugün o seçenek, o parti vardır. Yapılması gereken liberal ve gerici beylerin marabası olarak kadere boyun eğmek, itilip kakılmak, tabağa konulana mahkûm olmak değil Mustafa Kemal olarak mücadelenin başına geçmektir.
 
Gökhun Göçmen
Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Yüksek Lisans Öğrencisi
Aydınlık / 09.09.2014

7 Eylül 2014 Pazar

MEHMET ALİ GÜLLER/ Milli devlet neden direnemedi?

mehmetaliguller
 
Erdoğan, 27 Ağustos'u "Yeni Türkiye'nin doğum günü" ilan etmişti ve biz de bunun Cumhuriyet'in ve eski dedikleri Atatürk'ün Türkiye'sinin yıkılması olduğunu bu köşede belirtmiştik.
 
Hatta somut sonuçlara baktığımızda aslında Cumhuriyet'i 2007'de yıktıklarını, 7 yıldır rejimlerini inşa etmeye çalıştıklarını ve 27 Ağustos 2014'te de o rejimi ilan ettiklerini söyleyebiliriz.
 
Peki Cumhuriyet, daha da somutlarsak milli devlet neden direnemedi?
 
MİLLİ DEVLET PROGRAMINDAN VAZGEÇİLDİ
 
1) Kemalist Devrim'in kadroları sayıca yetersizdi ve çabuk havlu attılar. Toprak reformuna karşı çıkan CHP'lilerin ve toprak ağalarının ortak Demokrat Parti hamlesine karşı koyamadılar. Zira kadrolar Kemalist'ti ama Mustafa Kemal kadar devrimci değildi; çoğu uzlaşmacılığı tercih etti.
 
Atatürk'ün en önemli özelliği devrimcilikti ve bu özelliği kuşaklar boyunca Cumhuriyetçiler tarafından iyi anlaşılamadı. Eski Genelkurmay Başkanlarının bugün "Atatürk'ü tamamen anlayamadık" özeleştirisi bu nedenle önemlidir.
 
2) Mustafa Kemal'in 6 Ok'unun yani milli devlet programının önce Anayasa'dan sonra da fiilen CHP'nin programından çıkarılması, CHP'nin halkçı parti yerine sosyal demokrat bir partiye dönüşmesi, milli devletin direnememesinin ideolojik nedenlerinin başındadır.
 
3) Türkiye'nin Batı kampını ve ulusal güvenliği için NATO'yu tercih etmesi, bugün Kemalist çevreler açısından artık daha net görülmektedir ki, milli devletin intiharıydı. Çünkü NATO, ABD'nin üye ülkeleri denetleme ve gizli hükümetlerle (Gladyo) yönetme aracıydı.
 
Arkasına Sovyet dostluğunun imkanlarını alarak emperyalizme karşı zafer kazanmış ve Türkiye Cumhuriyeti'ni kurmuş Mustafa Kemal'in "SSCB'yle dostluk" vasiyetini yok sayan ve ABD'nin işaret ettiği şekliyle kuzeyden tehdit algılayan Ankara'nın Batı kampına teslim olması, mazlum milletler açısından da bir milattır. Oysa Türkiye, örneğin Hindistan gibi bağımsız ve bağlantısız kalabilirdi.
 
MİLLİYETÇİLİĞE ABD DARBESİ
4) Türkiye'nin Batı kampına girmesi, ideolojik temelde iki büyük sorun yarattı: Milliyetçilik devrimci köklerinden adım adım koptu ve ırkçılığa evrildi; ABD'nin "komünizmle mücadele" stratejisinin bir aracına dönüştürüldü. Bu tablo Sol'un da milliyetçilikten kopmasına ve Türkiyeci olmayan yeni bir Sol anlayışın gelişmesine yol açtı. Dahası Ankara Batı kampının stratejisine uygun olarak, gerçekte milli devletin en önemli barikatı olan gerçek Sol'u da ezdi.
Cumhuriyet'e asıl darbenin vurulduğu şu son 10 yılda hep milliyetçilik ve ulusalcılığın hedef alınması, onun milli devletle olan ideolojik bağı nedeniyledir!
 
5) Tükriye'nin Batı kampına girmesi, ekonomisinin de adım adım teslim edilmesine yol açtı. 1980'e kadar karma ekonomisini bir şekilde koruyabilen Türkiye, 24 Ocak kararları ve onun sopası olan 12 Eylül'le birlikte "serbest piyasa ekonomisine" entegre edildi. Özelleştirmeler ve yabancılara satış, küçük bir borsa oyununuyla iktidarların düşürülebilmesine, Ankara'nın sık sık şantaja maruz kalmasına imkan yarattı.
 
Milli devlet milli pazar demekti ve pazarını emperyalizme açan milli devlet direnebilme yeteneğini yitirmeye başladı. Pazarın en önemli işgallerinden biri AB ile imzalanan Gümrük Birliği Anlaşması'ydı ve dönemin Başbakanı Tansu Çiller "son sosyalist devleti (Karma ekonomili Türkiye) yıktık" diyerek bu anlaşmaya kadeh kaldırdı!
 
Oysa 2008 krizi de gösterdi ki, karma ekonomi dünyadaki tüm milli ekonomiler için vazgeçilmezdi.
 
KÜRT SORUNUNA ABD ÇÖZÜMÜ
6) AB aday üyeliği, milli devletin idari yapısının da ortadan kaldırılmasının bir aracıydı. Kaldı ki idaresininin bir bölümünü Brüksel'e devreden bir milli devlet, zaten artık milli olmayacaktı!
 
7) Milli devlet milli orduyla direnirdi ama milli ordu, AB uyum yasalarına teslim olarak kendine kurulan kumpası izlemekle yetindi.
 
8) Kürt Sorunu milli devletin yıkılmasının bir aracı olarak kullanıldı. Emperyalizme bu sorunu kullanabilme olanağı veren ise gerçekte Gladyo'ydu, güdümlü Batıcı hükümetlerdi...
 
"Kürt yoktur, karda yürüyenin çıkardığı kart kurt sesi vardır" anlayışıyla basınçlı bir kap yaratan ve o kap oluştuğunda da bunu sadece güvenlikçi bir yaklaşımla bastırmaya çalışan Ankara, en sonunda sorunu emperyalizme teslim etti ve onun bölgesel planlarına uygun olarak "Açılım stratejisini" kabul etti.
 
Açılım'ın çözüm değil çözülme olduğu, Türk ile Kürt'ün barışı değil ayrışması ve düşmanlaştırılması olduğu ortadadır!
 
Kuşkusuz milli devletin direnememesinin daha pek çok nedeni var ama bu köşenin de bir sınırı var. Başka bir yazıyla yine devam ederiz. Şimdilik şöyle bitirelim: Çözüm yeniden milli demokratik devrimdir!
 
M.Ali Güller / Aydınlık / 01.09.2014